ازدواج در جامعه رویایی نسبت به بقیه جوامع ویژگیای متمایزی داره که ما در این نوشته به بعضی از اونا می پردازیم:

ازدواج

 

 

۲-۴-۱-.تقدس سنت ازدواج :

از جمله عواملی که در جهت یابی به ازدواج، دوری گزیدن از جانشین احتمالی، ایجاد آمادگیای فردی و اجتماعی واسه مقابله با مشکلات و آسیبای احتمالی پیوند زناشویی و  در نتیجه، حفظ وتثبیت خونواده، نقشی تعیین کننده داره، تلقی ارزشی از پیوند زناشویی،و به تعبیری، پاکی داشتن اون هستش. به باور صاحب نظران، یکی از عوامل مهم سقوط جایگاه خونواده در غرب، روند عمومی دنیوی شدن یا تقدس زدایی بوده که علاوه بر دیگر بخش های زندگی اجتماعی، بر نهاد خونواده هم شدیدا تحت تاثیر گذاشته. در نتیجه این روند، ازدواج که قبلا  اقدامی مقدس و دینی تلقی می شد، کم کم پاکی خود رو از دست داد و به یه قرار مدنی صرف مبدل شد.

زناشویی

نهاد خونواده از منظراسلام، دارای جایگاه و پاکی خاص ایه که قابل مقایسه با هیچ نهاد دیگری نیس. حکمت قداستی که اسلام به خونواده بخشیده، ارزش گذاری الهی بر پیوند خانوادگی، زمینه سازی واسه تقویت این رابطه،و پیشگیری از ویرانی اون هستش.

پاکی ازدواج و خونواده، سد محکمی در برابر سوء استفاده جنسی از زن به عنوان یه کالا یا وسیله فروش کالا،و در واقع مانع بردگی مدرن زنه. خطری که امروز نسل بشر رو تهدید می کنه. تقدس زدایی از کانون خانواده س. (محمدی ری شهری، ۱۳۸۹، ۱۲ : ۱۰ ).

طبرسی میگه: اسلام کوشیده نگاه قدسی به ازدواج رو در میان مردم گسترش بده. این مدعا، از تعبیرهای روایات اسلامی با دلالتای روشن یا غیرمستقیم استفاده می شه. نمونه های زیر، راه و روش ارزشی وقدسی اسلام به خونواده رو مشخص میسازن: امام سجاد(ع) فرمودن: «هرکی واسه رضا و خوشحالی خدا ازدواج کنه و با خویشون خود صله رحم کنه، خدا اون رو در قیامت مفتخر و سربلند می کنه.» (مقدم، ۱۳۹۱).

ازدواج، از نظر حقوقی کاری جایزه؛ اما از دیدگاه اسلام علاوه بر اینکه مستحبه، می تونه وجوب هم داشته و دارای ارزش اخلاقی باشه و در آخر، موجب کمال نفسانی آدم هم بشه. امام سجاد(ع) با تاکید بر نقش قصد در کار اخلاقی، تشکیل خونواده با قصد الهی رو سربلندی و رسیدن به خوشبختی در آخرت معرفی می کنه. این بر ارزش اخلاقی ازدواج دلالت می کنه. ازدواج فقط پدیده ای الهی نیس. بلکه می تواندموجب تکامل و نزدیکی آدم به خدا باشه.

این دیدگاه در مقابل نگرشیه که رشد الهی رو در دوری از ازدواج می جوید. اگه در آموزهای اسلام به افراد سفارش می شه که قبل از مبادرت به ازدواج، واسه انتخاب همسر و انجام مراسم در مراحل بعدی، رفتارای خود رو با نماز، دعا و توکل بر خدا همراه کنن، به این دلیله که به ازدواج رنگ و بوی معنویت بدن و به اون تقدس بخشن تا بتونن زمینه تکامل انسانی رو جفت و جور کنن. (سالاری فر، ۱۳۸۵، ۲۴).

۲-۴-۲ انتخاب آگاهانه

اچ ترنر[۱] میگه: یکی دیگه از مهم ترین ویژگیای ازدواج در نهاد خونواده که نقشی بسیار تعیین کننده در سرنوشت خونواده داره، انتخاب آگاهانه همسره. کارشناسان امور خونواده می گن که خیلی از مشکلات و اختلافات خانوادگی، در ضعف مجاری اطلاع رسانی، شتاب زدگی و نبود انجام تحقیقات دقیق در مرحله انتخاب، اعتماد بیخود به اعلام نظرهای واسطه ها و دور و بری ها، جدی نگرفتن بعضی نقاط ضعف مهم یا توجیه اونا، کم توجهی به اوصاف بایسته، و در مواردی فریب کاری و اغفال آگاهانه ریشه داره.

مشکلات

در هر جامعه ای، روش ها، کم و بیش مرسومی متناسب با شرایط فرهنگی، ضرورتای عصری و حساسیتای محیطی واسه عبور از این مرحله هست که مردم به فراخور حال،در روند انتخاب همسر از اونا سود می جویند؛ مثلا خیلی از جوانان امروزی در غرب، به روش هم خونگی روی آورده ان و اون رو دوره ای آزمایشی و مقدماتی واسه ورود به ازدواج تلقی می کنن (مقدم، ۱۳۹۱)

.به هر حال، معرفی روش های مناسب و موثر،و بی اعتبار ساختن روش هایی که از درصد اطمینان کمی بهره مند هستن، احتمال رسیدن به انتخاب درست و مصونیت از گرفتار شدن به بعضی نتیجه های بد رو تا حد زیادی زیاد می کنه.

نظام حقوقی اسلام، تحقیق از مجاری جور واجور، گفت و گوی مستقیم دو طرف و دیگه راه های احتمالی رو که موجب شناخت هر چی بیشتر افراد خواهان زناشویی نسبت به همدیگه می شه، به صورت مشروط و با رعایت حدود و قوانین خاص، مجاز شمرده س. اسلام حتی اقدامایی مانند ملاقات حضوری به خاطر آگاهی پیدا کردن از خصوصیات فیزیکی طرف مقابل رو تجویز یا بدون تشویق کرده. (بستان۱۳۸۵، ۱۷۳-۱۷۴)

امام سجاد(ع) فرمودن: «هر که خواهد زن بگیره، از موی اون هم سوال کنه، همونجوریکه از زیبایی اش می پرسد؛ که موی یکی از دو قسمت خوشگلیه.» (طبرسی،۱۳۷۰، ۲۰۰)

در آموزهای دینی، با تاکید فراوون بر به کار گیری عقلانیت و دوری از شکست دادن احساسات در زمان انتخاب همسر، زمینه پشیمونی بعد از ازدواج رو از بین برده

 

۲-۴-۳-همسان همسری :

یکی دیگه از ویژگیای مهمی که مورد توجه کارشناسان مسائل خونواده در بخش جامعه شناسی در مرحله ازدواج و تشکیل خونواده قرار گرفته، «همسان همسری» است. از کل دیدگاه های ارائه شده، اینجور برداشت می شه که شباهت زوج در ویژگیای شخصیتی، موقعیت تحصیلی، موقعیت خانوادگی و شرایط سنی و فرهنگی، باقی موندن و استواری زندگی مشترکشون رو تا حد زیاد تضمین می کنه،و ناهمسان همسری میان دو همسر، سرچشمه کشمکشای خانوادگیه. (سارو خانی، ۱۳۸۰، ۴۱).

از مهم ترین شکل های جور واجور شباهت زوج که در موفقیت زندگی مشترک نقش اساسی اجرا می کنه، شباهت فرهنگی آنانه که گونه های جور واجور اشتراک در زبون، دین، ملی بودن، نظام ارزشی، درک و شناخت ها و باورها رو شامل می_ شه. مطمئنا، همسان همسری، شرط لازم در هم زیستی بی نگرانی آدما و اساسی ترین نقطه وفاق و اتحاد اوناس و این به دلیل تاثیر اون بر جلب محبت دوطرفه، کاهش سوء تفاهم و حل راحت تر مشکلات احتمالی، و درنتیجه رسیدن خونواده به ارامشه. از طرف دیگه، از دست دادن زمینه مشترک، امکان ایجاد رابطه مثبت رو مشکل می کنه و افراد رو به صورت جزیره های جدا از هم و جداگونه از همدیگه درمی آورد. (بستان، ۱۳۸۵، ۱۹۵).

محبت

در اسلام، بر اصل همسان همسری به عنوان ملاک همسرگزینی و ضامن انسجام خونواده، در زیر عنوان «کفویت» تاکید شده؛ اما دیدگاه ارزشی اسلام، تعریف خاصی از کفویت زن و شوهر ارائه داده. به موجب این تعریف، با بعضی جنبه های همسان همسری (شباهت دینی، ایمانی و اخلاقی) برخورد ایجابی،و با بعضی از جنبه های دیگه اون (شباهت نژادی، قومی و طبقاتی) برخورد سلبی صورت گرفته.

اگه شباهت ایمانی و اخلاقی همسران، به درستی رعایت شه، احتمال بروز آسیبای به وجود اومده توسط نابرابری نژادی، قومی و طبقاتی زن و شوهر شدیدا کم میشه.

زراره از امام باقر(ع) نقل می کنه که: پدرش، اما سجاد(ع) در یکی از سفرهایش به مکه، زنی رو از خونواده ای بی بضاعت خواستگاری کرد و بعد از اون، اون رو واسه خود تزویج کرد. یکی از همراهان حضرت به محض باخبر شدن از این، بسیار ناراحت شد که به چه دلیل حضرت اینجور زن بی بضاعتی رو انتخاب کرده. ایشون به جستجو و تحقیق پرداخت تا بدونه که این زن کیست و از چه خونواده ایه و چون به این نتیجه رسید که زن از خونواده ای گمنام و بی بضاعته، فورا به محضرمبارک امام سجاد(ع) اومد و پس از اعلام ارادت، عرض کرد: یابن رسول الله! من فدای شما گردم؛ این چه کاری بود که کردین؟ به چه دلیل با اینجور زن بی بضاعتی، از اینجور خونواده ای ازدواج کردین که هیچ معروفیت و ثروتی نداره. این حتی واسه مردم هم مسئله انگیز شده.

امام سجاد(ع) فرمودن: « من فکر می کردم که تو شخصی خوش فکر و خوب سیرت هستی. خدا متعال به وسیله دین روشن کننده اسلام تموم این افکار-خرافی و بی محتوا – رو محکوم و باطل گردانده و این نوع سرزنشا و خیالات رو بد و بیریخت شمرده س. » چیزی که در انتخاب همسر واسه ازدواج و زندگی مهمه، ایمان و تقواست و چیزی که امروز مردم به ان فکر می کنن، افکار جاهلیته و ارزشی نخواد داشت. (مقدم به نقل از اهوازی،۱۳۹۱)

[۱]Echterner

Categories:علمی
Published on :Posted on